giresun üniversitesi Giresun University kerasus giresun gazete giresungazete giresun gazete giresun gazete net Giresun ışık Giresun Işık Gazete Gazete Işık gazetecilik giresun yerel haberler giresunhaber Giresun haber giresun yerel haberler giresun yerel gazete giresunsondakika giresun sondakika kazaolay sondakika giresun giresun belediyesi çotanak yeşilbeyaz giresunspor fotoğraf fotoğrafçılık piraziz bulancak dereli keşap espiye yağlıdere şebinkarahisar tirebolu alucra espiye bulancak camoluk şebinkarahisar tirebolu alucra espiye bulancak keşap
DOLAR
7,9959
EURO
9,5211
ALTIN
466,01
BIST
1.330
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Giresun
Parçalı Bulutlu
14°C
Giresun
14°C
Parçalı Bulutlu
Çarşamba Yağışlı
11°C
Perşembe Parçalı Bulutlu
11°C
Cuma Parçalı Bulutlu
13°C
Cumartesi Parçalı Bulutlu
15°C

Alpcan SAKAL

1995-Doğumlu ve aslen Giresun/Tirebolulu 2002-2014 İlk ve Ortaokulu ile Lise öğrenimini Trabzon/Akçaabat'ta tamamladı 2013-Giresun Işık Gazetesi'nde yazarlığa başladı 2018-Gümüşhane Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümünü bitirdi.

OSMANLI’NIN KURULUŞU – 2

09.10.2018
0
A+
A-

 

(1.MURAT – YILDIRIM BEYAZID DÖNEMLERİ) 

Babasının ölümünden sonra tahta geçen 1.Murat, Balkanlara ve Bizans’a yönelmeden önce geride tehlike arz edebilecek beyliklere yöneldi. 1364 yılında Müslüman bir yerleşim yeri olan Ankara savaşılmadan zapt edildi. Germiyanaoğulları’ndan çeyiz yoluyla toprak alınırken; Hamitoğulları’ndan ise toprak satın alındı. Bu esnada Karamanoğulları, Türkiye Selçukluları’nın payitahtı olduklarını iddia ediyordu. Balkanlara yönelen 1.Murat, Sırplar ve beraberindeki bazı müttefik ordulardan oluşan birliği 1371 yılında Çirmen Savaşı’nda yenmiş; Makedonya’nın yolunu Osmanlılara açmayı başarmıştır.1388 yılında Osmanlı akıncı birlikleri bu bölgelere akınlar düzenlemiş, önemli yerleriyse imha etmişlerdir. Böylece ilerleyen zamanlarda yapılması planlanan yerlerin fethedilmesi kolaylaştırılmış oldu.

Osmanlı’nın bu ilerleyişinden korkan ve endişelenen Balkan ülkeleri 1389 yılında bir ittifaka giriştiler. Bu yaptıkları ittifakta başarı sağlayıp tarihte Ploşnik Bozgunu olarak adlandırılan bir yenilgiye Osmanlılar kısmen durduruldu. Bu zaferden sonra kendilerine güveni gelen ve güç bulan Sırp despotlar ve Bosna Kralı, Osmanlılar ile tekrar savaşmaya başlıyorlar lakin bu savaştan galip ayrılan bu kez Osmanlılar oldu. Bu zaferle beraber Osmanlıların hâkimiyet altına aldıkları toprak; Balkanlardan Tuna Nehri’ne kadar ulaşan geniş bir yer oldu.
Savaşın yapıldığı meydanda tespitlerde bulunmak üzere dolaşan 1.Murat, yaralı bir Sırp askeri tarafından orada şehit edildi.
Sahipsiz kalan taht için iki aday vardı. Biri Yıldırım Beyazıd (1.Beyazıd), diğeri ise Yakup Çelebi idi. Hem en büyük oğul, hem de başarılı askeri faaliyetleri olan Yıldırım Beyazıd’ın devlet adamları tarafından destekleniyor olması onun için bir avantajdı. 1.Murat’ın ölümden habersiz olarak, padişahın otağına çağrılan bu iki şehzade de babalarının ölüm haberini burada devlet adamları tarafından öğrenmiş oldular. Yakup Çelebi ise orada boğularak öldürüldü ve böylece tahta Yıldırım Beyazıd (1.Beyazıd) geçmiş oldu.

Taht değişikliklerinden faydalanarak Osmanlılar aleyhine faaliyete girişen Anadolu beylikleri üzerine yürüyen Yıldırım Beyazıd; Germiyanoğulları, Hamitoğulları, Saruhanoğulları, Menteşeoğulları, Aydınoğulları ve Candaroğulları’nı topraklarına katmıştır.1391 yılında ise Karamanoğulları üzerine sefere çıkmış; Karamanoğlu Alaaddin Bey, Taşeli’ne kaçarak, Kadı Burhanettin Ahmet Beyliği ile ittifak yapmak istemiştir. Buna karşılık bulamayan Alaaddin Bey mecburen Osmanlılardan barış istemek zorunda kaldı. Yapmış olduğu barış anlaşmasına göre bazı yerleri Osmanlılara bırakıp, Osmanlılarla savaşmama sözü vermiştir. (Niğbolu Savaşı’nı fırsat bilip Osmanlılara saldırmış, sonucundaysa yıkılmıştır.) Kadı Burhanettin Ahmet Beyliği’nin de alınması ile Anadolu’da “TÜRK SİYASİ BİRLİĞİ” sağlanmış oldu. Önceleri bu beylikler vasallık yolu ile yönetilirken, artık doğrudan merkeze bağlanıp; merkezileşme faaliyetine geçildi. Ayrıca Rumeli Beylerbeyliği’nin yanında ikinci bir beylerbeyliği oluşmuş oldu,(Anadolu Beylerbeyliği).

Gözünü doğuya diken Beyazıd, Memnüklülere ait Elbistan’ı ve Malatya’yı alarak hem Timur ile komşu oldu hem de Memnüklüler ile karşı karşıya geldi. Tüm bunları göz önüne alacak olursak Tuna Nehri’nden Fırat Nehri’ne kadar olan bu büyük coğrafya Osmanlı hâkimiyeti altına girdi. Beyazıd’ın bundan sonraki hedefi İstanbul’u kuşatmaktı lakin batılı ülkelerin bu durumdan rahatsız olması onları Macarların önderliğinde oluşan bir ittifaka sürükledi. Bu büyük ittifakın amacı, Osmanlıların Balkanlardaki ilerleyişini durdurmak ve İstanbul’daki kuşatmayı kaldırmaktı. Savaş hazırlığına girişen bu ittifak ordusu; Doğan Bey komutasındaki kaleye kadar ilerledi ve baskısını iyiden iyiye hissettiriyordu.1396 yılında Niğbolu Savaşı yapılmış ve kendisinden sayıca üstün olan bu ittifak ordusunu yenmeyi başaran Osmanlılar, Balkanlardaki varlığını devam ettirmiştir. Bu zaferden sonra Anadolu’da Timur tehlikesi büyüyordu. Karakoyun lideri Kara Yusuf ile Celayirli Sultan Ahmet, Timur’un topraklarını işgal etmesi üzerine Osmanlı’ya sığındılar. Buna paralel olarak ise Osmanlılar tarafından fethedilen Anadolu beyliklerinin beyleri de Timur’a sığınarak, Osmanlı aleyhine onu kışkırttılar. Timur, Osmanlılara sığınan Karakoyun lideri Kara Yusuf ile Celayirli Sultan Ahmet’in iadesini istedi ve bu isteği Beyazıd tarafından reddedildi. Bunun üzerine Timur, bir güç gösterisi yaparak; Erzincan, Erzurum, Sivas, Kayseri, Antep ve Malatya’yı almış; buradan da Şam, Halep ve kışlak olarak kullandığı Azarbaycan’a geçmişti.

Bu zaman zarfındaysa Beyazıd’a taleplerini iletmeye devam etti. Bu talepleri; hâkimiyetinin tanınması Kara Yusuf ve Sultan Ahmet’in teslim edilmesi, beyliklere topraklarının geri verilmesi ve bir şehzadesinin esir olarak kendisine verilmesiydi. Onurlu ve gururlu bir padişah olan Beyazıd, Timur’un bu isteklerinin hiçbirini kabul etmedi. Nitekim 1402 yılında Ankara Savaşı ile Timur’un devleti ile Osmanlılar karşı karşıya geldi. Savaş esnasında Osmanlı saflarında yer alan Karahıtaylılar ile eski Anadolu Beylikleri askerleri Timur’un safına katılması ve Beyazıd’ın bazı oğullarının savaşı kaybettik anlayışı ile savaş meydanından kaçması sonucunda Ankara Savaşı’nın galibi Timur oldu. Ve Yıldırım Beyazıd ise oğlu Musa ve Mustafa ile esir düştü. Bu esir hayatından aylar sonra vefat eden Yıldırım Beyazıd ile aynı yıl Timur’un oğlunun ölmesi üzerine Anadolu’yu uğursuz gören Timur, beyliklere topraklarını geri verip, onları itaat altına alarak Anadolu’yu terk etmiştir. Artık bu olaydan sonra Osmanlı Devleti yıkılmanın eşiğine geldi. Timur, Anadolu’dan ayrıldıktan sonra Beyazıd’ın oğulları arasında 11 yıl sürecek olan bir taht mücadelesi başlamış oldu. Bu 11 yıllık süreç Osmanlı için Fetret Devri’nin başlangıcıydı.

 

Yazarın Diğer Yazıları
REKLAM ALANI
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.