giresun üniversitesi Giresun University kerasus giresun gazete giresungazete giresun gazete giresun gazete net Giresun ışık Giresun Işık Gazete Gazete Işık gazetecilik giresun yerel haberler giresunhaber Giresun haber giresun yerel haberler giresun yerel gazete giresunsondakika giresun sondakika kazaolay sondakika giresun giresun belediyesi çotanak yeşilbeyaz giresunspor fotoğraf fotoğrafçılık piraziz bulancak dereli keşap espiye yağlıdere şebinkarahisar tirebolu alucra espiye bulancak camoluk şebinkarahisar tirebolu alucra espiye bulancak keşap
DOLAR
9,5195
EURO
11,0904
ALTIN
546,65
BIST
1.455
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Giresun
Sağanak Yağışlı
15°C
Giresun
15°C
Sağanak Yağışlı
Perşembe Az Bulutlu
17°C
Cuma Az Bulutlu
21°C
Cumartesi Az Bulutlu
20°C
Pazar Sağanak Yağışlı
19°C

Giresun Taburunun Trabzon’a Gönderilmesi: 12 Eylül 1920

Erzurum milletvekilleri Celalettin Arif ve Hüseyin Avni Ulaş Beyler, 6 Eylül 1920’de, Erzurum’a gelirler ve Karabekir Paşa’ya; “Mustafa Kemal’in kötü bir muhiti olduğunu, Ermeni Hareketine taraftar olmadığını ve Doğu Ordusu’nu batıya çekmek arzusunda bulunduğunu”[1] söylerler.

Onlara göre, “Mustafa Kemal, Kars ve çevresini işgal eden Ermenilere karşı savaşmayacak, bu yerlerin kurtarılması için gerekli askeri batıda kullanacak ve buraları Ermenilere bırakacaktı(?).”Bu önceden son ayrıntısına kadar planlanmış bir komploydu. Amaç ise, “Mustafa Kemal ile Karabekir Paşa’nın önce arasını açmak, sonrada Doğu İlleri Genel Valisi makamı icat edip, Celalettin Arif’i başına getirmekti.”

Planın ikinci aşaması ise, Erzurum Valiliği’ne Hüseyin Avni Ulaş’ı atamaktı. Sonra da bir şekilde Karabekir Paşa’nın yerine birini bularak, O’ndan da kurtulmayı planlamışlardı. Nitekim, Karabekir yerine Kolordu Komutanlığı görevini Ziya Yergök’e teklif

etmişler, ancak Yergök bu teklifi reddetmişti.[2]

Erzurum da bu gelişmeler planlanıp, uygulamaya konulurken, Karabekir Paşa, 3 Eylül 1920 tarihinde Ankara Hükümeti’nin Sivas’a nakline karar verildiğini öğrenir. Bu kararın gerekçesi ise, “Karadeniz sahillerine Yunan ve İstanbul işgal güçleri birliklerinin çıkarılması” ihtimaliydi.[3] Meclisin, Ankara’dan Sivas’a nakline karar verilmesinden sonra, 6 Eylül 1920’de İnebolu açıklarında bir donanmanın Trabzon istikametine geçtiği belirlenir.[4]

Trabzon şehrinin bir askeri çıkarma ihtimaline karşı korunması” gerekiyordu. 12 Eylül 1920 tarihinde bölgenin tek hazır gücü olan Osman Ağa’nın hazır olan taburunu (Giresun Milli Askerini) acele olarak Trabzon’a göndermesi istenir. Osman Ağa bu görevi yerine getirir ve aynı gün Ankara’ya şu telgrafı çeker;

Pek muhterem Paşa Hazretleri. Memleketimizin geçirmekte olduğu şu tarihi anlarda bütün milletin yekvücut olarak fiilen çalışması lüzumunu idrak eden Giresun kazası lazım olduğu kadar, belki daha fazla bir surette çalışmaktadır ki, bu da zat-ı Samilerince takdir buyrulmuştur.

Kazamız, Karadeniz’de livaların değil, hatta merkez vilayetin bile yapamadığı maddi, manevi hizmeti yapmıştır. 600 mevcutlu muntazam Gönüllü Taburunu bugün inayet-i Hak’la Trabzon’a sevk etmiştir. Bu tabur ordunun göstereceği mahalde namus-ı milliyi kurtaracak ve

hiçbir zaman yeis ve muzırriye düşmeyerek çalışacak, çarpışacaktır.12 Eylül 1920.”[5]

Giresun Taburu’nun Trabzon’da konuşlanmasından sonra, 14/15 Eylül 1920 gecesi 5.000. kişilik bir Yunan kuvvetinin yine Karadeniz’e çıktığı haber alındı.[6] Trabzon’da bulunan Giresun Taburu’na ek olarak Osman Ağa, ayrıca 506 neferlik bir tabur daha hazırlamış ve taburun göreve hazır olduğunu 15 Eylül 1920 tarihinde Mustafa Kemal’e bildirmiş; Mustafa Kemal’de Giresun halkının yaptığı bu fedakârlığı, 18 Eylül 1920 tarihinde gönderdiği telgraf ile “teşekkür” etmişti.[7]

Trabzon’da bulunan ve emvcudu 1000’e tamamlanan “Giresun Milli Taburu’na”, 22 Eylül 1920’de  Mustafa Kemal tarafından “Erzurum’a hareket etmesi emri” verildi.  Kazım Karabekir Paşa, “Celalettin Arif olayı” hakkında şu tespiti yapmıştır; “Esas amacı Erzurum’da bir kuvvet teşkil ederek Enver Paşa’yı çağırtmak olduğunu sonradan anladım.” Tam da Ermenilere karşı sarıkamış ve Kars askeri harekatının öncesinde “planlanan bu hain organizasyon”, Erzurum’a Giresunlu fedailerin gitmesi üzerine yapılamamıştır.

Giresun Uşağı’nın Erzurum’a gelişi ile hayalleri yıkılan Celalettin Arif ve Hüseyin Avni ise, ancak Sarıkamış ve Kars’ın alınmasından, yani Karabekir Paşa’nın zaferinden sonra, mecburen 27 Kasım 1920’de Erzurum’dan Ankara’ya hareket ederler.

Birlikler, Erzurum’dan Kars’a gönderilip, İngiliz destekli Ermenilerden alınan Kars şehrinin güvenliğini sağladılar. Görevini başarıyla tamamlayan Giresun Milli Askeri (Taburu) 23 Ocak 1921’de Kazım Karabekir Paşa tarafından törenle Giresun’a uğurlandı ve Şubat 1921’de Trabzon’a geldiler.

Kar, izleri örtmesin.

Evvel gidenlere selam olsun.

[1] Kazım Karabekir, İstiklal Harbimizin Esasları, Emre Yay., s.271 v.d

[2] Sami Önal, Sarıkamış’tan Esarete, Remzi kitabevi, 4.Baskı, s.261 (Bu teklif, Binbaşı Süleyman ve Erzurumlu küçük Kazım ve milletvekili Süleyman Necati’nin kardeşi ve 50 imzalı sahte telgrafla Mustafa Kemal’i tehdit eden

Mithat Bey tarafından yapılmıştır. Ertesi gün Celalettin Arif’e olayı açıklayınca,’ ben böyle şeylere karışmam’ demiştir. (s.261) Küçük Kazım daha sonra Erzurum Merkezli Kürt ayrılıkçı gizli örgütü olan Azadi’de üyelik

yapacaktı. (Robert Olson, The Emergence of Kurdish Nationalism and the Sheikh Said Rebellion, 1880-1925)

[3] Kazım Karabekir, a.g.e., s.279 v.d.

[4] Kazım Karabekir, a.g.e., s.281

[5] Veysel Usta, Osman Fikret Topallı ve Milli Mücadelede Giresun, Serander Yay. Trabzon.

(Osman Fikret Topallının kendisinde bulunan Özel Arşivi hakkındaki Makalesi, Ek-1.)

[6] Kazım Karabekir, a.g.e., s.280

[7] Beyoğlu, Giresunlu Osman Ağa, Bengi Yay., İstanbul, s.308 v.d.

Yazarın Diğer Yazıları
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.